Alle artikelen van Historische Vereniging Oud Leiden

Aantal pagina's: 29
Grootte: 0,8 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: M.H.V. van Amstel Horàk
Oorspronkelijke publicatie: Leidsch Jaarboekje 1985, p. 150-178.

Het artikel beschrijft de zogeheten morgenboeken van Rijnland, waarin de omvang (in morgens), eigenaren en pachters van alle grond in Rijnland zouden moeten worden geregistreerd. Het gaat vooral in op de basis ervan, een nieuwe inmeting waartoe het Hoogheemraadschap in 1540 besloot. Het aantal morgen was namelijk de basis van de betaling van het morgengeld, dat de ambachten moesten afdragen om de gezamenlijke kosten van Rijnland te bekostigen. Die kosten stegen, terwijl over veel grond geen financiële bijdrage werd geleverd. De nieuwe inmeting en daarop gebaseerde omslag leidde tot grote conflicten tussen het Hoogheemraadschap en veel ambachten. Een gerechtelijke uitspraak was uiteindelijk de basis voor een akkoord uit 1550-1553, dat uiteindelijk tot 1845 zou blijven gelden. Het artikel beschrijft vooral de achtergronden van de inmeting en de conflicten eind zestiende eeuw. Niet dat alles later naar behoren ging, maar onlangs enige beperkingen zijn de morgenboeken een belangrijke bron voor historisch onderzoek.

Aantal pagina's: 27
Grootte: 0,8 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: W.F. Leemans
Oorspronkelijke publicatie: Leidsch Jaarboekje 1983, p. 252-278.

Het artikel beschrijft en analyseert de rivierhandel door schippers uit De Kaag van het eind van de zestiende tot het begin van de achttiende eeuw. De kaagschippers vormden de grootste groep binnenvaartschippers richting het oosten (Nijmegen) en het zuiden van de Republiek (Roermond), niet louter vervoerders, maar handelaren in Rijnlandse producten (tuinbouw, visserij), die op de terugweg nieuwe handel meenamen. Het hoogtepunt van deze Kaagse rivierhandel lag in het midden van de zeventiende eeuw.

Aantal pagina's: 0
Grootte: 12,5 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Mathieu Fannee en André van Noort
Oorspronkelijke publicatie: Leids Jaarboekje 2013, honderdenvijfde deel

In het begin van de 13e eeuw vernemen we al van een Dirk van Alkemade, waarbij de oorspronkelijke veldnaam dus al over is gegaan op het geslacht van die naam. Waar deze Dirk woonde is niet bekend. Het oorspronkelijke ambacht Alkemade ontstond pas in de eerste helft van de 14e eeuw, een naam die later overging naar de gemeente Alkemade. Deze gemeente ging op 1 januari 2009 weer over in de Gemeente Kaag en Braasem. Naar dit Alkemade is Dirk dus niet vernoemd, maar is er juist het tegenovergestelde het geval en is het oorspronkelijke ambacht ooit naar het geslacht Van Alkemade vernoemd. Dirk zelf had bezittingen in Noordwijk waar het ontginningsblok onder de Duindam al vroeg in de geschiedenis Alkemade werd genoemd, en hier zou dus een link gelegd kunnen worden. Fannee en Van Noort nemen u mee op hun zoektocht naar de Burcht van Oud Alkemade, in het Oosteinde van Warmond.

Aantal pagina's: 25
Grootte: 7,8 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: André van Noort
Oorspronkelijke publicatie: Jaarboek voor de sociale en economische geschiedenis van Leiden en omstreken (Van Eck), 2009

Warmondse scheepswerven vanaf de zestiende eeuw. Het hoogtepunt lag in de zeventiende eeuw. De geschiedenis loopt door tot in de twintigste eeuw.

Aantal pagina's: 20
Grootte: 0,3 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Piet van der Plas
Oorspronkelijke publicatie: Leids Jaarboekje, 2016, 135-154.

Artikel uit het Leids Jaarboekje van 2016 met nieuwe argumenten voor de plaats van de kerk van Esselijkerwoude.

Aantal pagina's: 9
Grootte: 0,4 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Emiel van der HOeven
Oorspronkelijke publicatie: Leids Jaarboekje 1988, p. 211-219

De (moeizame) geschiedenis van de bouw van een muziektent in Voorhout op initiatief van muziekvereniging St. Cecilia. Het duurde even voor deze in 1928 eindelijk gereed was. De muziektent is in 1941 verdwenen.

Aantal pagina's: 6
Grootte: 0,7 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: André van Noort
Oorspronkelijke publicatie: Leids Jaarboekje 1988, p. 205-210

Na de drooglegging van het Hemmeer bij Warmond werd daar ook een grote en fraaie buitenplaats aangelegd door Jan van Baerle. Na zijn dood werd deze gekocht door Constantijn Sohier de Vermandois, een belangrijk heerschap. Niet lang na diens dood werd de buitenplaats echter weer afegebroken.

Aantal pagina's: 31
Grootte: 1,7 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Huib J. Zuidervaart
Oorspronkelijke publicatie: Leids Jaarboekje 1988, p. 174 -204

Geschiedenis van een zeer kleine zelfstandige bestuurseenheid, Vrijenhoeven, bij Ter Aar. De schrijver onderzoekt hoe zijn kleine eenheid met hoge status (halsrecht) kon ontstaan tijdens de ontginningen in de streek. De basis daarvan was waarschijnlijk een dubbele hoeve, waar later het Hoefhuis werd gebouwd. Daarnaast stonden er slechts enkele woningen. Uitgebreid wordt het mini-ambacht beschreven in de context van zijn omgeving. Vrijenhoef zou uiteindelijk in 1840 opgaan in de gemeente Ter Aar.

Aantal pagina's: 248
Grootte: 2,9 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: H.J. Zuidervaart; A.C.L. van Noort; E. van der Hoeven
Oorspronkelijke publicatie: Leids Jaarboekje 1998

Het Leids Jaarboekje van 1998 bevatte drie artikelen uit de regio. Een betreft een bijzonder mini-ambacht in Rijnland, Vrijhoeven (vanaf p. 174). Het tweede gaat over een buitenplaats te Warmond (vanaf p. 205) en het derde betreft een muziektent in Voorhout (vanaf p.211). Het was niet mogelijk deze bijdragen uit te knippen tot drie afzonderlijke en fatsoenlijk leesbare files. Vandaar dat we het integrale jaarboekje hebben opgenomen.

Aantal pagina's: 70
Grootte: 22,0 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Adri van der Meulen en Paul Smeele
Oorspronkelijke publicatie: Jaarboek voor de sociale en economische geschiedenis van Leiden en omstreken (Van Eck), 2002

De aardewerkfabrieken (Nieuw) Werklust en De Nijverheid, vanaf het eind van de achttiende eeuw. Als antwoord op de afnemende huishoudelijke vraag, richtten zij zich vooral op industriele producten.

Aantal pagina's: 21
Grootte: 6,6 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Cees Doedeling
Oorspronkelijke publicatie: Jaarboek voor de sociale en economische geschiedenis van Leiden en omstreken (Van Eck), 1999

Over de verschillende inkomsten (kostgeld, lijfrenten, losrenten, erfrenten etc.) van het in 1428 gestichte klooster Mari?npoel in Oegstgeest bij Leiden. Over betalingsproblemen van steden en priv?personen.

Aantal pagina's: 15
Grootte: 4,5 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Sjaak Slangen
Oorspronkelijke publicatie: In: Jaarboek voor de sociale en economische geschiedenis van Leiden en omstreken 1991 (Van Eck-stichting)

Het burgemeesterschap van D.A. van Eck in Boskoop en de meeting van anarchisten in die gemeente.

Aantal pagina's: 45
Grootte: 14,9 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Agnes van Steen
Oorspronkelijke publicatie: Jaarboek voor de sociale en economische geschiedenis van Leiden en omstreken (Van Eck), 2005.

De geschiedenis van de familie Van Steen/Van Steenen. Deze familie woonde van 1870 tot 1905 in Leiden, maar voordien in een aantal andere plaatsen in de omgeving. Het is ook een stukje sociale geschiedenis. En de geschiedenis van katholieken in een meest protestantse omgeving. De familie heeft in veel verschillende plaatsen in de streek gewoond

Aantal pagina's: 37
Grootte: 11,8 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Edward Sodderland (m.m.v. Marleen Riool en Arjaan Wit)
Oorspronkelijke publicatie: Jaarboek voor de sociale en economische geschiedenis van Leiden en omstreken (Van Eck), 2010.

Over de volksbewapening op het platteland, met als casus Leiderdorp. Het gaat om de jaren 1813-1815 (tegen de Fransen) en 1830-1839 (Belgische Opstand). Hoe werden de Landstorm en Landsmilitie c.q. schutterij gevormd, hoe ging men er in Leiderdorp mee om en wat waren de effecten op de lokale samenleving.

Aantal pagina's: 16
Grootte: 5,6 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Piet de Baar
Oorspronkelijke publicatie: Jaarboek voor de sociale en economische geschiedenis van Leiden en omstreken (Van Eck), 1995

Een beschrijving uit de eerste hand naar een tocht over de Kaag naar Sassenheim

Aantal pagina's: 18
Grootte: 5,7 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Solveig Stotijn-Egge (Liesbeth Huijer)
Oorspronkelijke publicatie: Jaarboek voor de sociale en economische geschiedenis van Leiden en omstreken (Van Eck), 2006

Dagboek van de (Noorse) echtgenote van dhr. Stotijn, onderdirecteur van Endegeest, vertaald en bewerkt door Liesbeth Huijer. Met een korte inleiding en toelichting door de redactie van het jaarboek Van Eck.

Aantal pagina's: 26
Grootte: 8,6 Mb

Historische Vereniging Oud Leiden
Auteur: Siger Zeischka
Oorspronkelijke publicatie: In: Jaarboek voor de sociale en economische geschiedenis van Leiden en omstreken 2006 (Van Eck-stichting)

De relatie tussen waterbeheer, inpoldering en verschillen in grondeigendom, en de ontwikkeling daarvan aan de hand van de Lisserpoelpolder.